Кицаш
Воча дешах мотт лорабе, къоалах кулг лораде.
Дукха вахар — дуне дика довзар.
Чубеллар - низ, гибеллар - мухь.
Сихало са диад, сабаро лоам баьккхаб.
Ший цӀагӀа - хьаьша, наьха цӀагӀа - фусам-да.
Фаьлг
Циски цогали
Дехкий лувцара тӀера дац, аьнна, наха эккха а даь, моцалла, халонна тӀа мел бола чо Ӏо а баьнна, юртал ара, кхалажаш дӀакхийсача дижа уллаш цхьа циск хиннад.
Шийна яа, вӀаштӀехьдоале, наьха бун чура котам яхьа дага долаш дена цогал тӀакхаьчад цунна. Из бӀаргадайча, цец а даьнна, цогало хаьттад:
— Сона ца довзаш цхьаккха а аькха ма дац. Сона хӀанзолца хьо санна дар бӀарга а ма дайнадац. Фу аькха да-те хьо?
Ше цогала ца довзилга хайнача циска дагадехад, цогал мел говза дале а, из Ӏехаде. ТӀаккха циско цогалга аьннад:
— Дунен тӀа мел долча аькхан аьла лом да, лома нана цӀокъ да, цу цӀокъа нана да со.
ТӀаккха цунах ший хьаьша а даь, ший къорга чу из Ӏо а хоадаь, оакхарашта курал а еш, цунца даха дагадехача цогало цунга аьннад:
— Укхаза шийла а я, тӀаьда а я, хьо со долча даха доагӀаре, аз дижа мотт кӀаьдеи, дагӀа меттиг йӀайхеи екъеи хулийтаргьяр хьона. Яа котами, гӀажи, москали, боабашки а эшийтаргьяцар аз хьона. Боккъал, доагӀадалара хьо соца даха.
Бокъонца ше аьнначох цогал тийшалга хайнача циско аьннад:
— Мегаьд, доагӀаргда со, хьона иштта чӀоагӀа со дар дезе.
Циск шийца дӀа а дига, ший къорга чу дикагӀча метте Ӏо а хоадаь; цунна, ше аьннача тайпара, даа хӀама тӀа а дахьаш; оакхарашта куралаш а еш, лелаш хиннад цогал.
Котам, москал, гӀаж а юаш дагӀача цисках; ше тоа мел лу, чо тӀа а баьнна; ше ма дарра циск хиннад. ТӀаккха ше Ӏехадаьлга кхетадаьча цогало аьннад цискага:
— Хьо цӀокъ дац, хьо бокъонца дола циск да, цхьабакъда хӀанз цӀокъ да аьнна цӀи дӀахезай хьа. Хьо деце а, цӀокъ хиланза даргдац.
Иштта циски цогали дахача хана, чано цогалга хаьттад:
— Хьайна фу делча бӀаргадайтаргда Ӏa из цӀокъ?
— Хьо сайна дукха езаш хиларах, де а дийна, цхьа бежан дахьаш хьо йоагӀе, бӀаргадайтаргда аз, — аьннад цогало.
— Мегаьд, дахьаргда аз, — аьннад чано.
Цул тӀехьагӀа кхийттача берзо а хаьттад цогалга:
— Аз хьайна дика берста устагӀа беча, из цӀокъ бӀаргадайтаргдий Ӏa сона?
— Хайра мах-м бац Ӏа лур, хӀаьта а хьа юхь йоагае карагӀдалац сона; цхьабакъда устагӀа берста хила-м беза.
Цогало чана а берза а цхьа ди диллад. Йиллача хана, шоашка аьннача тайпара бежани берста устагӀеи бахьаш, дена кхаьчад чаи борзи. Цогало царга аьннад:
— Хьаарадаьлча шух бӀаргкхете, цо хӀалакдергда шо. Бози, хьо укх кӀотарга тӀехьашка дӀалачкъа, хӀаьта хьо, ча, укх хена тӀа яла. Шоаш долчара дӀа-юха ма хьалаш. Аз, шо укхаза долга а ца хайташ, фо кхетийта доаккхаш санна, арадоаккхаргда из.
Цул тӀехьагӀа, чу а даха, цискага аьннад цогало:
— Хьох бӀаргтоха ена чаи борзи я ара. Царна хьо циск долга дӀахойя, гӀулакх телха хургда. Мосаш а совсайийя, цӀог урагӀа а дахийте, царгаш гуча а яьхе, бӀаргаш а къоарзадийя, хьалъара а даьле, наӀарга гӀолла цхьа-ши го а баьккхе, юха чудола.
Шийга цогало аьннача беса, мосаш а совсаяь, бӀаргаш а къоарзадаь, цӀог урагӀа а дахийта, го а баьккха кӀотарг йолчахьа циск хьалестача, кӀотарга тӀехьашка лечкъа йоаллача берзо, кхера а енна, Ӏо а теӀа, баьцаш оагаяьй. Цигга, баьцашта юкъе дахкилг ба мотташ, циск тӀатоссаденнад. Циска ше бӀарга а яйна, из шийна доагӀа мотташ, дӀаийккхай борз, цох унзардаьнна циск хена тӀагӀолла урагӀхьийддад, тӀаккха хена тӀа ягӀа ча, из шийна доагӀа мотташ, кхераенна чукхийтта яьттӀай.
Цига хиннар кхыча оакхарашта дӀадувца борз дийна йисай, хӀаьта цискаи цогалаи дезе бежанеи, хьаштдале устагӀани, дезе чани дулх хиннад.