Дӏаяхача ханий цхьан замалахьа, цхьана ӏа доаккхар вай, аьнна, вӏашагӏкхийттад чаи, борзи, цогали, хьакхеи.

Цхьаккха гола а ца хоалуш, тоӏадаь кагах диза гали санна, ерстача хьакхийга кӏалгӏолла, бага шод лелхаш, бӏаргаш кхоабаш хиннад вокх кхаьнне.

Цкъа ший гӏулакха яха хьакха шоашцара къаьстача гӏолла, кхетачен тӏа вӏаший дага а даьнна, барт баьб цар...

Ена юхакхаьчай хьакха. Борзи цогали айденнад. Ча, ший мекъалла, из бу санна дола доккха дегӏ хьоаде ца ловш, меттагӏъяьннаяц. Хӏаьта ела-м из а къажай. Из бӏарга ца гу дукха ха йолаш санна, дехьа а сехьа а доалаш, хьакхийна гонахьа гӏоздаьнна хьайзад цогал. Гӏетта дӏайолаеннай борз.

- Дӏа ма гӏo, юхайола. Дӏадала, ӏоха хьо а. Хьо ма чӏоагӏа гӏоздаьнна хьувз, хӏанз мара кхы вӏаший бӏарга ца гуш-х мичад вай, - аьннад чано.

Борз а цогал а йижа уллача хьакхийна уллув, царгех хий а лелхаш, чана хьатӏа а дийрза, ӏохайшад.

- Тахан се цхьаь йисача хана, цхьа хӏама дагадеха ма иллай со, - аьннад чано.

- Хьадувцал хьай, фу дар из? - аьннад берзо.

- Дувцал, даьллахь! Дадар, хургдац из, хьона дагадехадале, харцахьара хӏама-м, - аьннад цогало, батах мотт хьокхаш мерза къург а баь.

- Вайна ховш ма дий ӏа дӏаьхеи шийлеи хилар. Деций? Хӏанз вай боацача кхоачамца, ер къиза моцал ӏовшаш, бӏаьстенга довлалургдац вай. Дий? Бӏаьстий юха дийнъергйолаш, со е шоашта, бӏаьсти яллалца шо мец ца далийталла хӏама йоалла хургья шоана сох, са дулх дуаш, ӏангара довла шоашта, - аьннад чано.

- Айя, дӏайиллахь... Хьо хьанга юалургья, цӏена даьтта мара, дулхах хӏама мича доалл хьох-м, - аьннад цогало.

- Бӏаьсти юха дийнъергйолаш-м, хӏаьта со яа шоашта, - аьннад берзо.

- А... Хьох-м, царгаш хац сона, топ а низткъа мара латаргйоацаш, лила мо сийна пхаьнаш мара хӏама мича доалл, - аьннад чано.

- Хӏаьта со де шоашта, - аьннад цогало.

- Дӏадала хӏанз, хьо-м мосий орг мара хӏама мичай, - аьннад чано.

- Хӏаьта бӏаьсти юха дийнъергйолаш, со мегаргьяцар-теш оаш яа, - аьннад хьакхо.

- Мегаргда хӏаьта, оаха бӏаьсти юха дийнъергья хьо, - аьнна, тӏадеттаденнача цар, йийна, яьрда, ӏойиллай хьакха.

- Гӏо, чехка ер чураш йиле дувла шо шиъ, - аьнна, борзи цогали хи тӏа дахийтад чано.

Чураш юлаш доахкаш, махьаро дикъача дамагӏашта шоаш тӏакхаьчача, цогало аьннад берзага:

- Ер дамагӏаш даа вай?

- Айя, дӏадиллахь, хӏаьта-м чано доадаь а дутарг, даьра, дацар вай, - аьннад берзо.

- Айя, дӏаяла, цу селларча дулха юкъе уж дамагӏаш зувш йоалларгья из?.. Уж-м кертах а, даьра, доахаргдацар цо, - аьннад цогало.

- Нагахьа кертахдоахе? - хаьттад берзо.

- Цунах ма кхералахь, из-м аз хьо цецйоаккхаш дӏадерзоргда хьона, - аьннад цогало.

- Мишта? - хаьттад берзо.

- Дамагӏаш мича дахад, аьнна, цо уж кертахдоахе, хьо сона бӏарахьажалахь. Цига денз дӏадар аз айса дӏадерзоргда хьона, - аьннад цогало.

Цига дӏахайша дамагӏаш а диа, юхейиса чураш а ийца, ча йолча юхадахад цогали борзи.

Цхьацца-цхьацца хьаэцаш дӏаюллаш, чураш къоастаяь ше яьлча, шиннена а эгӏазне бӏара а хьежа, аьннад чано:

- Мича дихьаьд оаш укх юкъера дамагӏаш?

Хьахьий, дӏадерзаделахь ер хӏанз ӏайха, аьлча санна, борз цогала бӏарахьежай.

- Эхӏий, дадала хьа, аз ма даа яххаше а, дамагӏаш а диа, хӏанз сона бӏара сенна хьеж хьо? - аьннад цогало.

Дӏатӏа ча а тоссаеннай, дӏа борз а ийккхай! Борз хьалхеи ча тӏехьеи удаш, гаьнадаьннад уж.

Кӏаьдъенна ше оттача кхаьчача:

- Xӏ-e-й, дӏа ма гӏo, юхаерза! Пайда бац цун, ӏа диа уж дамагӏаш хьона доагӏача даькъаца лоархӏаргда вай, - аьннад чано.

Кхераенна борз хьалхеи эгӏазъяха ча тӏехьеи, уж цигара дӏалелххашехь; цогало, дӏаюстара а даьнна, мӏараш хьекхаш чехка кӏоаг а баьккха, токкхаяь йихьа хьакха лаьттах еллай.

Юхайоагӏа уж шиъ бӏарга ма яйнгге а, бӏаргашка тӏод а хьувзадеш, делха хайнад цогал.

Дӏа-юха хьежача, тхьовра шоаш хьакха йийнача делхаш дагӏа цогал мара, хӏама бӏарга а ца дайна, аьннад цар:

- Айя, мича йихьай ӏа хьакха?!

- Кхоачаш со яа а йолаялалехь, сел бартъийгӏа лелача акхар, бӏаьсти юха дийн-м мичара йора со, дала лорайойла со сел бартъийгӏача новкъостех, ловча хийла со дамагӏаш доацаш а, аьнна, дийн а енна, дӏаийккха яха-м, даьра, яхар, - аьннад цогало, хьаӏингашка даха дийлха а дийлха.